Hipoteka — co to jest

Krótka odpowiedź

Hipoteka to ograniczone prawo rzeczowe, które zabezpiecza wierzytelność. Wierzyciel może dochodzić zaspokojenia z nieruchomości bez względu na to, czyją stała się własnością. Hipotekę wpisuje się w dziale IV księgi wieczystej. Przy licytacji komorniczej wygasa z chwilą uprawomocnienia przysądzenia własności (art. 1000 § 1 KPC).

Wyjaśnienie

Hipoteka obciąża nieruchomość, a nie osobę właściciela. Dzięki temu wierzyciel jest zabezpieczony także wtedy, gdy nieruchomość zmieni właściciela. Hipoteka jest ujawniana w dziale IV księgi wieczystej, razem z wierzycielem i zabezpieczoną wierzytelnością. Wpis pokazuje, jaka wierzytelność jest zabezpieczona i na czyją rzecz. Na tej podstawie można ustalić, czy obciążenie dotyczy kredytu, czy innej należności.

Skutki hipoteki zależą od trybu sprzedaży. Przy licytacji komorniczej hipoteki wygasają z chwilą uprawomocnienia przysądzenia własności (art. 1000 § 1 KPC). Wierzyciele hipoteczni zaspokajają się z ceny uzyskanej na licytacji. Nabywca nie przejmuje więc hipoteki obciążającej nieruchomość.

Inaczej jest przy zwykłej sprzedaży, na przykład na przetargu gminy albo na rynku prywatnym. Hipoteka nie wygasa sama i nadal obciąża nieruchomość. Kupujący powinien sprawdzić dział IV księgi wieczystej i ustalić, czy obciążenie zostanie wykreślone przed zawarciem umowy.

Na co uważać

• Sprawdź dział IV księgi wieczystej. Wpis pokazuje wierzyciela i zabezpieczoną wierzytelność.
• Przy licytacji komorniczej hipoteki co do zasady wygasają, ale nie wszystkie prawa i roszczenia z działu III.
• Przy przetargu gminy lub zakupie na rynku hipoteka nie wygasa sama. Ustal, kto i kiedy ją wykreśli.
• Hipoteka nie jest długiem nabywcy, ale ogranicza nieruchomość do czasu wykreślenia.

Powiązane pojęcia

• Księga wieczysta — dział IV zawiera hipoteki.
• Przysądzenie własności — z jego uprawomocnieniem hipoteki wygasają.
• Druga licytacja — kolejny przetarg w egzekucji komorniczej.
• Użytkowanie wieczyste — prawo do gruntu, które może być obciążone.

Przeczytaj więcej

• Czy kupując z licytacji, przejmuje się długi
• Kredyt hipoteczny na licytację komorniczą
• Ryzyka i due diligence: księga wieczysta, MPZP, służebności
• Licytacje komornicze

FAQ

Czy kupując nieruchomość na licytacji, przejmuję hipotekę?

Co do zasady nie. Hipoteki wygasają z chwilą uprawomocnienia przysądzenia własności (art. 1000 § 1 KPC). Wierzyciele zaspokajają się z ceny licytacji.

Czy hipoteka wygasa przy zakupie od gminy?

Nie. Przy zwykłej sprzedaży hipoteka nie wygasa sama. Trzeba ustalić, czy i kiedy zostanie wykreślona z księgi wieczystej.